{"id":21155,"date":"2026-11-04T09:17:47","date_gmt":"2026-11-04T08:17:47","guid":{"rendered":"https:\/\/andrei.ddev.site\/salezian-cemiyyeti\/ne-vaxtdan\/"},"modified":"2026-11-04T09:17:47","modified_gmt":"2026-11-04T08:17:47","slug":"ne-vaxtdan","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/sdb-staging.178-32-140-152.plesk.page\/az\/salezian-cemiyyeti\/ne-vaxtdan\/","title":{"rendered":"N\u0259 vaxtdan"},"content":{"rendered":"<p class=\"section-eyebrow\"><strong>D\u00fcnyada Salezian Konqreqasiyas\u0131<\/strong><\/p>\n<p><strong>Ba\u015flan\u011f\u0131clar\u0131n q\u0131sa tarixi<\/strong><\/p>\n<p><strong>M\u0259n\u015f\u0259: Oratoriya t\u0259cr\u00fcb\u0259si (1841-1846)<\/strong><br \/>\n              Salezian tarixi r\u0259mzi olaraq <strong>8 dekabr 1841-ci ild\u0259<\/strong> ba\u015flay\u0131r. H\u0259min g\u00fcn Turind\u0259 <strong>M\u00fcq\u0259dd\u0259s \u0130oann Bosko<\/strong> Assizli M\u00fcq\u0259dd\u0259s Fransisk kils\u0259sinin m\u00fcq\u0259dd\u0259s \u0259\u015fyalar ota\u011f\u0131nda g\u0259nc Bartolomeo Garelli il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcr. Bu sad\u0259 s\u00f6hb\u0259td\u0259n <strong>Oratoriya do\u011fulur<\/strong> \u2013 \u0259vv\u0259lc\u0259 bazar g\u00fcnl\u0259ri ke\u00e7iril\u0259n katexizis v\u0259 dostluq g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259rind\u0259n ibar\u0259t bir t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs.<br \/>\n              Tarixi kontekst h\u0259lledicidir: Sardiniya Krall\u0131\u011f\u0131n\u0131n paytaxt\u0131 Turin d\u0259rin iqtisadi v\u0259 sosial d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r ya\u015fay\u0131r. Yeni ba\u015flayan s\u0259nayel\u0259\u015fm\u0259 k\u0259ndl\u0259rd\u0259n minl\u0259rl\u0259 g\u0259nci \u015f\u0259h\u0259r\u0259 \u00e7\u0259kir; onlar\u0131n \u00e7oxunun ail\u0259si, sabit i\u015fi v\u0259 t\u0259hsili yoxdur. Don Bosco anlay\u0131r ki, ara-s\u0131ra yard\u0131m kifay\u0259t deyil: t\u0259rbiy\u0259ni, dini formasiyan\u0131 v\u0259 insani m\u00fc\u015fayi\u0259ti birl\u0259\u015fdir\u0259n sabit bir m\u00fchit yaratmaq laz\u0131md\u0131r.<br \/>\n              Oratoriya <strong>12 aprel 1846-c\u0131 ild\u0259<\/strong>, Pasxa g\u00fcn\u00fc, Valdocco-da daimi yerini tap\u0131r. Burada orijinal bir t\u0259rbiy\u0259 modeli formala\u015f\u0131r: q\u0259bul ed\u0259n ev, h\u0259yata haz\u0131rlayan m\u0259kt\u0259b, evangelizasiya ed\u0259n prixod, dost kimi g\u00f6r\u00fc\u015fm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259y\u0259t. A\u011f\u0131l, din v\u0259 mehribanl\u0131\u011fa \u0259saslanan \u201cQabaqlay\u0131c\u0131 Sistem\u201d m\u0259hz bu pastoral laboratoriyada formala\u015f\u0131r. Kanonik t\u0259sisd\u0259n \u0259vv\u0259l art\u0131q konkret v\u0259 strukturla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir t\u0259cr\u00fcb\u0259 m\u00f6vcuddur.<\/p>\n<p><strong>Sabit formaya do\u011fru: 1859-cu il q\u0259rar\u0131<\/strong><br \/>\n              \u0130ll\u0259r ke\u00e7dikc\u0259 i\u015f b\u00f6y\u00fcy\u00fcr. Don Bosco-nun \u0259traf\u0131nda eyni t\u0259rbiy\u0259vi \u015f\u00f6vq\u00fc b\u00f6l\u00fc\u015f\u0259n g\u0259nc \u0259m\u0259kda\u015flar toplan\u0131r. Anla\u015f\u0131l\u0131r ki, Oratoriyan\u0131n v\u0259 yeni t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259rin (m\u0259kt\u0259bl\u0259r, emalatxanalar, yataqxanal\u0131 m\u0259kt\u0259bl\u0259r) davaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 t\u0259min etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn sabit h\u00fcquqi struktur laz\u0131md\u0131r.<br \/>\n              Don Bosco <strong>18 dekabr 1859-cu ild\u0259<\/strong> 17 \u00fczv\u00fc bir araya toplay\u0131r v\u0259 r\u0259smi olaraq <strong>M\u00fcq\u0259dd\u0259s Fransisk Salezin C\u0259miyy\u0259tini<\/strong> t\u0259sis edir. Bu, sad\u0259c\u0259 formal akt deyil, strateji se\u00e7imdir: i\u015f t\u0259sis\u00e7inin h\u0259yat\u0131ndan as\u0131l\u0131 olmamal\u0131, \u00fcmumi qaydalar\u0131 olan dini institutda k\u00f6k salmal\u0131d\u0131r.<br \/>\n              \u0130stinad edil\u0259n <strong>M\u00fcq\u0259dd\u0259s Fransisk Salez<\/strong> konkret m\u0259n\u0259vi ilham\u0131 ifad\u0259 edir: pastoral h\u0259limlik, g\u0259ncl\u0259rin t\u0259rbiy\u0259 oluna bil\u0259c\u0259yin\u0259 inam, xristian nikbinliyi. Yeni Konqreqasiya ayd\u0131n m\u0259qs\u0259dl\u0259 do\u011fulur: \u201cruhlar\u0131n xilas\u0131\u201d, x\u00fcsusil\u0259 yoxsul v\u0259 t\u0259rk edilmi\u015f g\u0259ncl\u0259rin xilas\u0131 \u2013 h\u0259rt\u0259r\u0259fli t\u0259rbiy\u0259 vasit\u0259sil\u0259.<\/p>\n<p><strong>Kils\u0259nin tan\u0131mas\u0131 (1864-1874)<\/strong><br \/>\n              G\u0259nc Konqreqasiya r\u0259smi tan\u0131nma \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcr\u0259kk\u0259b bir yol ke\u00e7ir. D\u00f6vr\u00fcn siyasi ab-havas\u0131 \u0130taliyan\u0131n birl\u0259\u015fm\u0259si kontekstind\u0259 D\u00f6vl\u0259t il\u0259 Kils\u0259 aras\u0131ndak\u0131 g\u0259rginlikl\u0259rl\u0259 s\u0259ciyy\u0259l\u0259nir. Yeni dini institut t\u0259sis etm\u0259k asan deyil.<br \/>\n               <strong>23 iyul 1864-c\u00fc ild\u0259<\/strong> C\u0259miyy\u0259t <strong>Romadan ilk tan\u0131nman\u0131 \u2013 \u201c<em>Decretum Laudis<\/em>\u201d<\/strong> (t\u0259rif f\u0259rman\u0131) al\u0131r. Sonra, <strong>19 fevral 1869-cu ild\u0259<\/strong>, Papa IX Piusun pontifikat\u0131 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 M\u00fcq\u0259dd\u0259s Taxtdan t\u0259sdiq f\u0259rman\u0131n\u0131 al\u0131r. Bu, h\u0259lledici add\u0131md\u0131r: Konqreqasiya papa h\u00fcququna malik dini institut kimi tan\u0131n\u0131r.<br \/>\n               <strong>3 aprel 1874-c\u00fc ild\u0259 Konstitusiyalar q\u0259ti olaraq t\u0259sdiq edilir<\/strong>. Bu akt m\u0259qs\u0259dl\u0259ri, dini andlar\u0131, daxili idar\u0259etm\u0259ni v\u0259 t\u0259rbiy\u0259 missiyas\u0131n\u0131 \u00fczvi \u015f\u0259kild\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n edir. O andan Konqreqasiya tam kils\u0259 legitimliyin\u0259 v\u0259 sabitliyini v\u0259 inki\u015faf\u0131n\u0131 t\u0259min ed\u0259n normativ struktura malikdir.<\/p>\n<p><strong>Missionerlik a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131 (1875)<\/strong><br \/>\n              Konstitusiyalar\u0131n t\u0259sdiqind\u0259n c\u0259mi bir il sonra Konqreqasiya onun beyn\u0259lxalq simas\u0131n\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n ed\u0259c\u0259k add\u0131m at\u0131r. <strong>1875-ci ild\u0259 ilk missioner ekspedisiyas\u0131<\/strong> Argentinaya yola d\u00fc\u015f\u00fcr. Don Bosco italyan m\u00fchacirl\u0259r\u0259 k\u00f6m\u0259k etm\u0259k v\u0259 yerli xalqlar\u0131 evangelizasiya etm\u0259k tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131 il\u0259 don Giovanni Cagliero-nun r\u0259hb\u0259rlik etdiyi bir qrup salezian\u0131 g\u00f6nd\u0259rir.<br \/>\n              Bu se\u00e7im iki \u0259sas \u00fcns\u00fcr\u00fc \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131r: xarizman\u0131n universal \u00fcf\u00fcq\u00fcn\u00fc v\u0259 art\u0131q \u0259ld\u0259 edilmi\u015f t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131l\u0131q qabiliyy\u0259tini. Bir ne\u00e7\u0259 onillik \u0259rzind\u0259 salezianlar Lat\u0131n Amerikas\u0131nda, Fransada, \u0130spaniyada v\u0259 t\u0259dric\u0259n dig\u0259r qit\u0259l\u0259rd\u0259 yay\u0131l\u0131r. Pe\u015f\u0259 t\u0259hsili, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 m\u0259kt\u0259bl\u0259ri, prixodlar v\u0259 oratoriyalar pastoral varl\u0131\u011f\u0131n \u0259sas vasit\u0259l\u0259rin\u0259 \u00e7evrilir.<br \/>\n              Missionerlik geni\u015fl\u0259nm\u0259si ikinci d\u0259r\u0259c\u0259li \u0259lav\u0259 deyil, ilkin layih\u0259nin ayr\u0131lmaz hiss\u0259sidir: g\u0259ncl\u0259rin \u0259n \u00e7ox ehtiyac duydu\u011fu yer\u0259 getm\u0259k.<\/p>\n<p><strong>1888-ci ild\u0259n sonra m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259<\/strong><br \/>\n              Don Bosco 31 yanvar 1888-ci ild\u0259 v\u0259fat ed\u0259nd\u0259 Konqreqasiyan\u0131n y\u00fczl\u0259rl\u0259 \u00fczv\u00fc v\u0259 Avropada v\u0259 Amerikada \u00e7oxlu evi var idi. R\u0259hb\u0259rliyin \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259si institutun m\u00f6hk\u0259mliyini yoxlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259lledici s\u0131naq olur.<br \/>\n              \u0130lk varis <strong>Michele Rua<\/strong> Konqreqasiyan\u0131 xarizmaya s\u0259daq\u0259tl\u0259 v\u0259 g\u00fccl\u00fc t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131l\u0131q qabiliyy\u0259ti il\u0259 idar\u0259 edir. Onun r\u0259hb\u0259rliyi d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 salezian evl\u0259rinin say\u0131 art\u0131r v\u0259 varl\u0131q daha da geni\u015fl\u0259nir. \u0130nstitut t\u0259sis\u00e7inin \u00f6l\u00fcm\u00fcnd\u0259n sonra missiyan\u0131 davam etdirm\u0259y\u0259 qadir oldu\u011funu, zamana davam g\u0259tir\u0259n strukturlara v\u0259 m\u0259n\u0259viyyata malik oldu\u011funu s\u00fcbut edir.<\/p>\n<p>Salezian Konqreqasiyas\u0131n\u0131n yaranmas\u0131 t\u0259k bir akt\u0131n n\u0259tic\u0259si deyil, t\u0259drici prosesin n\u0259tic\u0259sidir: Oratoriyan\u0131n konkret t\u0259cr\u00fcb\u0259sind\u0259n 1859-cu il t\u0259sisin\u0259; papa tan\u0131nmas\u0131ndan missionerlik geni\u015fl\u0259nm\u0259sin\u0259; t\u0259sis\u00e7inin r\u0259hb\u0259rliyind\u0259n institusional m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259y\u0259.<br \/>\n              Bu yolun m\u0259rk\u0259zind\u0259 sad\u0259 v\u0259 k\u00f6kl\u00fc bir inam qal\u0131r: t\u0259rbiy\u0259 evangelizasiyan\u0131n v\u0259 insani inki\u015faf\u0131n \u00fcst\u00fcn yoludur. Salezian ba\u015flan\u011f\u0131clar\u0131n\u0131n tarixi g\u00f6st\u0259rir ki, d\u00f6vr\u00fcn sosial reall\u0131\u011f\u0131nda k\u00f6k salm\u0131\u015f pastoral f\u0259hm d\u00fcnya miqyas\u0131nda t\u0259sir g\u00f6st\u0259rm\u0259y\u0259 qadir kils\u0259 institutuna \u00e7evril\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u00fcnyada Salezian Konqreqasiyas\u0131 Ba\u015flan\u011f\u0131clar\u0131n q\u0131sa tarixi M\u0259n\u015f\u0259: Oratoriya t\u0259cr\u00fcb\u0259si (1841-1846) Salezian tarixi r\u0259mzi olaraq 8 dekabr 1841-ci ild\u0259 ba\u015flay\u0131r. H\u0259min g\u00fcn Turind\u0259 M\u00fcq\u0259dd\u0259s \u0130oann Bosko Assizli M\u00fcq\u0259dd\u0259s Fransisk kils\u0259sinin m\u00fcq\u0259dd\u0259s \u0259\u015fyalar ota\u011f\u0131nda g\u0259nc Bartolomeo Garelli il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcr. Bu sad\u0259 s\u00f6hb\u0259td\u0259n Oratoriya do\u011fulur \u2013 \u0259vv\u0259lc\u0259 bazar g\u00fcnl\u0259ri ke\u00e7iril\u0259n katexizis v\u0259 dostluq g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259rind\u0259n ibar\u0259t bir t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs. Tarixi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"parent":21128,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-21155","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sdb-staging.178-32-140-152.plesk.page\/az\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/21155","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sdb-staging.178-32-140-152.plesk.page\/az\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/sdb-staging.178-32-140-152.plesk.page\/az\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sdb-staging.178-32-140-152.plesk.page\/az\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21155"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/sdb-staging.178-32-140-152.plesk.page\/az\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/21155\/revisions"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sdb-staging.178-32-140-152.plesk.page\/az\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/21128"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sdb-staging.178-32-140-152.plesk.page\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21155"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}