გერბი

სალეზიური კონგრეგაცია მსოფლიოში

სალეზიური გერბი

სალეზიური გერბი სალეზიური კონგრეგაციის იდენტობის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი ნიშანია. ის მხოლოდ ინსტიტუციური ემბლემა ან კუთვნილების უბრალო ნიშანი არ არის: ეს არის Don Bosco-ს ქარიზმის, მისი სულიერი პროგრამისა და ეკლესიასა და მსოფლიოში სალეზიელებისთვის მინდობილი მისიის ვიზუალური სინთეზი.

თავისი სიმბოლოების მეშვეობით გერბი სალეზიური მოწოდების გულს გამოხატავს: იცხოვრო ღმერთისა და ახალგაზრდებისთვის, განსაკუთრებით ყველაზე ღარიბი და მიტოვებულებისთვის, Don Bosco-ს მიერ არჩეული დევიზის თანახმად: Da mihi animas, cetera tolle — „მომეცი სულები, დანარჩენი ყველაფერი წაიღე“.

გერბის წარმოშობა
სალეზიურ კონგრეგაციას, რომელიც Don Bosco-მ 1859 წლის 18 დეკემბერს დააარსა, თავდაპირველად ოფიციალური გერბი არ ჰქონდა. პირველ წლებში საზოგადოების ბეჭედზე გამოიყენებოდა კონგრეგაციის მფარველის, წმინდა ფრანცისკე სალესელის გამოსახულება, ლათინური წარწერით, რომელიც პიუს სალეზიურ საზოგადოებას აღნიშნავდა. მაშინ გამოყენებული დევიზი იყო: Discite a me quia mitis sum — „ისწავეთ ჩემგან, რადგან მშვიდი ვარ“, სახარებისეული მითითება, რომელიც სრულად შეესაბამება წმინდა ფრანცისკე სალესელისთვის დამახასიათებელ სიტკბოს, თვინიერებისა და პასტორალური სიყვარულის სულისკვეთებას.
ოფიციალური გერბის საჭიროება 1884 წელს მომწიფდა, რომში ქრისტეს წმინდა გულის ბაზილიკის მშენებლობის დროს, რომელიც პაპმა ლეონ XIII-მ Don Bosco-ს მიანდო. მიზანშეწონილად ჩაითვალა სალეზიური გერბის განთავსება პონტიფიკოსების, პიუს IX-ისა და ლეონ XIII-ის გერბების გვერდით. პირველი ესკიზი 1884 წლის 12 სექტემბერს უზენაეს კაპიტულს don Antonio Sala-მ წარუდგინა. ნახატი ეკუთვნოდა პროფესორ Boidi-ს, ტექნიკური ხაზვის მასწავლებელს ტურინის წმინდა იოანე მახარებლის კოლეჯში და სალეზიელთა თანამშრომელს.
პროექტი უკვე შეიცავდა დღევანდელი გერბის არსებით ელემენტებს: ღუზას, ანთებულ გულს, წმინდა ფრანცისკე სალესელს, ვარსკვლავს, ტყეს, მთებს, პალმას, დაფნას, ვარდების გვირგვინს, ჯვარსა და დევიზს. Don Bosco პირადად ჩაერია ზოგიერთ დეტალში, კერძოდ, ფარის თავზე მოთავსებული ვარსკვლავი სხივოსანი ჯვრით შეცვალა. ვარსკვლავი კომეტის სახით შენარჩუნდა და გულის ზემოთ მოთავსდა.
ოფიციალური გერბი პირველად გამოჩნდა Don Bosco-ს 1885 წლის 8 დეკემბრის ცირკულარში, ყოვლადწმინდა მარიამის უბიწო ჩასახვის დღესასწაულზე. მას შემდეგ იგი, არსებითად, სალეზიური კონგრეგაციის ჰერალდიკურ ნიშნად რჩება.

ზოგადი მნიშვნელობა
სალეზიური გერბი ერთ გამოსახულებაში აერთიანებს თეოლოგიურ სათნოებებს, დამაარსებლის ხსოვნას, საზოგადოების მფარველზე მითითებასა და სალეზიური მისიის სულიერ ორიენტაციას.
ვარსკვლავი, ღუზა და გული შესაბამისად რწმენას, იმედსა და სიყვარულს აღნიშნავს. წმინდა ფრანცისკე სალესელი სიტკბოსა და სიკეთის სამოციქულო სტილზე მიუთითებს. ტყე Don Bosco-სა და მის ფესვებს შეგვახსენებს. მთები სიწმინდისკენ მოწოდებას აღნიშნავს. პალმა და დაფნა ერთგული, თავგანწირული და სათნო ცხოვრებისთვის აღთქმულ ჯილდოს მოგვაგონებს. ვარდების გვირგვინი მისიის სილამაზესა და სიძნელეებს გვახსენებს. ჯვარი, მოთავსებული წვეროზე, ყველაფერს ქრისტესკენ მიმართავს, რომელიც სალეზიური მოწოდების წყარო და აღსრულებაა.

ვარსკვლავი: რწმენა
ვარსკვლავი რწმენის სიმბოლოა, სინათლე, რომელიც გზას გვიჩვენებს. ქრისტიანულ ტრადიციაში იგი ქრისტეს ყოფნაზე მიუთითებს, რომელიც სამყაროს ნათელი და კაცობრიობის მეგზურია. სალეზიურ გერბში ვარსკვლავი მიუთითებს, რომ აღმზრდელობითი და პასტორალური საქმე უბრალო ადამიანური პროექტიდან კი არ იბადება, არამედ ღვთის რწმენიდან და ახალგაზრდების მასთან შეხვედრამდე მიყვანის სურვილიდან.

ღუზა: იმედი
ფარის ცენტრში მოთავსებული ღუზა იმედს განასახიერებს. როგორც ზღვაზე ღუზა ტალღებს შორის სიმყარეს უზრუნველყოფს, ასევე ქრისტიანული იმედი გულს ამაგრებს ისტორიის განსაცდელებში, სიძნელეებსა და გაურკვევლობაში.
სალეზიური ტრადიციისთვის ღუზა შეგვახსენებს, რომ აღზრდა ყოველთვის იმედის აქტია: იმედისა ღმერთზე, ახალგაზრდებზე და სიკეთეზე, რომელსაც ყველაზე მყიფე ვითარებაშიც შეუძლია გაიზარდოს.

გული: სიყვარული
ანთებული გული პასტორალური სიყვარულის სიმბოლოა. იგი მოგვაგონებს ქრისტეს მგზნებარე სიყვარულს და საკუთარი თავის სრულ გაღებას, რაც Don Bosco-ს ცხოვრებას ახასიათებდა.
სალეზიური მისია უპირველესად ორგანიზაციიდან კი არ იბადება, არამედ გულიდან, რომელიც ღმერთისა და ახალგაზრდებისთვის იწვის. გერბზე გამოსახული გული გამოხატავს კონკრეტულ, ქმედით, აღმზრდელობით და მისიონერულ სიყვარულს, რომელსაც შეუძლია დაუახლოვდეს, უპირველეს ყოვლისა, ღარიბს, მარტოსა და მიტოვებულს.

წმინდა ფრანცისკე სალესელი
წმინდა ფრანცისკე სალესელის ფიგურა კონგრეგაციის მფარველს მოგვაგონებს. Don Bosco-ს სურდა, რომ მის შვილებს სალეზიელები რქმეოდათ, სწორედ ჟენევის წმინდა ეპისკოპოსის სიკეთის, სიტკბოს, მოთმინებისა და სამოციქულო სიყვარულის მისაბაძად.
კალამი და ფურცელი, რომლებიც მის გამოსახულებას ახლავს, მოგვაგონებს ბეჭდვითი სიტყვის აპოსტოლატის, კარგი საკითხავისა და ქრისტიანული კულტურის ფართოდ გავრცელების მნიშვნელობასაც. Don Bosco დიდ მნიშვნელობას ანიჭებდა კომუნიკაციას და სურდა, რომ წერილობითი სიტყვაც ევანგელიზაციისა და აღზრდის იარაღი ყოფილიყო.

ტყე
ფარის ქვედა ნაწილში მოთავსებული ტყე პირდაპირ მოგვაგონებს დამაარსებლის გვარს (bosco იტალიურად ტყეს ნიშნავს). თუმცა ეს მხოლოდ სახელზე მითითება არ არის. იგი Don Bosco-ს თავმდაბალ და განგებით ნაკურთხ ფესვებზე მიუთითებს: მის გლეხურ წარმოშობაზე, მისი ოჯახის სიმარტივეზე და იმ კონკრეტულ ისტორიაზე, საიდანაც სალეზიური მისია დაიბადა.
ტყეში დაცულია სათავეების ხსოვნა: მოწოდება, რომელიც სიღარიბეში, შრომაში, უბრალო რწმენასა და ღვთის სიზმრებში მომწიფდა.

მთები
ტყის მიღმა აღმართული მთები ქრისტიანული სრულყოფილების მწვერვალებზე მიუთითებს, რომლებისკენაც ყოველი სალეზიელია მოწოდებული. ბიბლიურ და სულიერ ტრადიციაში მთა ღმერთთან შეხვედრის ადგილია, აღმასვლის, განწმენდისა და სიწმინდის ხატი.
სალეზიურ გერბში ისინი შეგვახსენებს, რომ აღმზრდელობითი მისია სულიერი ცხოვრებისგან ვერ განცალკევდება. სალეზიელი მოწოდებულია სიწმინდისკენ თავად მისიის გულში, ახალგაზრდებს შორის და ახალგაზრდებისთვის საკუთარი კურთხევის ცხოვრებით.

პალმა და დაფნა
ფარის ძირში გადაჯაჭვული პალმა და დაფნა გამარჯვების, ერთგულების, თავგანწირვისა და დიდების ნიშნებია. პალმა მოწამეობას, მოთმინებასა და ქრისტეს გამარჯვებას სიკვდილზე მოგვაგონებს. მარადმწვანე დაფნა პატივის, მშვიდობისა და უკვდავების სიმბოლოა.
ერთად ისინი მიუთითებს, რომ სალეზიური ცხოვრება ნაყოფს მაშინ გამოიღებს, როცა ის გაღებულია. სამოციქულო ნაყოფიერება იბადება ერთგულებიდან, თავგანწირვიდან და მზაობიდან, საკუთარი სიცოცხლე ახალგაზრდების სიკეთისა და ღვთის სასუფევლისთვის შესწირო.

ვარდების გვირგვინი
ფარის თავზე მოთავსებული ვარდების გვირგვინი სალეზიური მოწოდების სილამაზეს და, ამავდროულად, მის მოთხოვნებს მოგვაგონებს. იგი შეიძლება წავიკითხოთ ვარდების ფანჩატურის ცნობილი სიზმრის შუქზე: ვარდები მისიის სიხარულს, აღთქმასა და ნაყოფიერებას აღნიშნავს; ეკლები კი შრომას, თავგანწირვასა და მოთმინებას შეგვახსენებს, რომლებიც მისი ერთგულად ცხოვრებისთვის არის საჭირო.

სალეზიური მისია ნათელი და სიხარულით სავსეა, მაგრამ ჯვრის გარეშე არ არის. Don Bosco გვასწავლის ორივე განზომილების ერთად შენარჩუნებას: საჩუქრის სილამაზისა და სიყვარულის ფასის.

ჯვარი
გერბის წვეროზე სხივოსანი ჯვარია. იგი უბრალო მორთულობა კი არ არის, არამედ მთელი ემბლემის სულიერი ცენტრი. გერბის ყველა ელემენტი თავის უღრმეს მნიშვნელობას ჯვარში პოულობს.
რწმენა, იმედი, სიყვარული, სალეზიური სიტკბო, აღმზრდელობითი მისია, სიწმინდისკენ აღმასვლა და სიცოცხლის გაღება ჯვარცმული და აღმდგარი ქრისტესკენ არის მიმართული. ჯვარი შეგვახსენებს, რომ სალეზიური საქმე მას ეკუთვნის და მისგან იღებს ძალას, სინათლესა და ნაყოფიერებას.

დევიზი: Da mihi animas, cetera tolle
დევიზი Da mihi animas, cetera tolle — „მომეცი სულები, დანარჩენი ყველაფერი წაიღე“ — სალეზიური სულისკვეთების უმაღლესი სინთეზია. Don Bosco-ს სურდა, რომ ის გერბზე ყოფილიყო, რადგან მასში საკუთარი ცხოვრებისა და თავისი შვილებისთვის მინდობილი მისიის პროგრამას ხედავდა.
ეს სიტყვები ადამიანთა ხსნის აბსოლუტურ პრიმატს გამოხატავს. ისინი მოითხოვს, რომ ცენტრში დავაყენოთ ახალგაზრდები, მათი ღირსება, მათი ადამიანური და ქრისტიანული ზრდა, მათი მარადიული ხვედრი. დანარჩენი ყველაფერი — პრესტიჟი, კომფორტი, პირადი ინტერესები, უსაფრთხოება — მეორე პლანზე გადადის.
დევიზი დეკორატიული ფორმულა კი არ არის, არამედ სულიერი ანდერძია. იგი სალეზიური მოწოდების გულს განსაზღვრავს: მთლიანად ეკუთვნოდე ღმერთს, რათა მთლიანად მიუძღვნა თავი ახალგაზრდებს.

გერბის დღევანდელი მნიშვნელობა
დღესაც სალეზიური გერბი ხელუხლებლად ინარჩუნებს თავის სიმბოლურ ძალას. იგი კონგრეგაციას შეახსენებს მის წარმოშობას, იდენტობასა და მისიას. იგი ყოველ სალეზიელს მოუწოდებს, იცხოვროს რწმენით, იმედითა და სიყვარულით; გაჰყვეს ქრისტეს ჯვრის გზაზე; მიბაძოს წმინდა ფრანცისკე სალესელის სამოციქულო სიტკბოს; შეინარჩუნოს Don Bosco-ს გული; ეძიოს სიწმინდე აღმზრდელობით და პასტორალურ სამსახურში.
სალეზიური გერბი მხოლოდ გამორჩეული ნიშანი არ არის. ის ხსოვნაა, იდენტობა და მისია. ის ანდერძია, რომელიც მინდობილია კონგრეგაციისა და ყველა იმათთვის, ვინც Don Bosco-ს ქარიზმას იზიარებს: ეძიო სულები, ემსახურო ახალგაზრდებს, გასცე ყველაფერი ღვთის სიყვარულისთვის.