Himayədar və həmhimayədarlar

Dünyada Salezian Konqreqasiyası

Xristianların Köməkçisi Məryəm – Salezian Konqreqasiyasının baş himayədarı

Salezian Konqreqasiyası Xristianların Köməkçisi Məryəmi özünün baş himayədarı kimi tanıyır. Don Bosco üçün Müqəddəs Bakirəyə bu ad altında ehtiram onun mənəviyyatının ikinci dərəcəli ünsürü deyil, xarizmasının təşkiledici ölçüsü idi. O özü deyirdi: «Hər şeyi O etdi». Bu ifadədə salezian əsərinin Məryəmin analıq rəhbərliyi altında doğulub böyüdüyünə dair dərin şüur cəmləşir.

“Auxilium Christianorum” adı Kilsənin ənənəsində, xüsusilə xristian xalqının keçdiyi sınaqlar kontekstində kök salır. Don Bosco onu siyasi və mədəni gərginliklərlə səciyyələnən bir dövrdə, Məryəmin Kilsəni tarixi yolunda dəstəkləməkdə davam etdiyinə inanaraq qəbul edir. Lakin onun ehtiramı polemik və ya müdafiəçi formalarda deyil, övlad etibarında və fəal imanda ifadə olunur.

Turində, Valdocco məhəlləsinin qəlbində Xristianların Köməkçisi Məryəmə həsr olunmuş Bazilikanın tikintisi Onun ilhamı ilə olub. Bina təkcə memarlıq abidəsi deyil, imanın görünən əlamətidir: Məryəm Kilsənin həyatında və tərbiyə işində iştirak edir. Bazilikanın ətrafında bütün dünyadan zəvvarları cəlb etməkdə davam edən mənəvi şüalanma mərkəzi formalaşıb.

Don Bosco üçün Məryəm Ana və Müəllimdir. Ana – çünki gənclərin, xüsusilə ən yoxsul və tərk edilmişlərin yolunu mərhəmətlə müşayiət edir; Müəllim – çünki imana, Ruha itaətkarlığa, Allahın planına hazır olmağa tərbiyə edir. Salezian pedaqogikasında Məryəm ölçüsü ikinci dərəcəli deyil: tərbiyə etmək həm də Müqəddəs Bakirə ilə övlad münasibətinə yol açmaq deməkdir.

Xristianların Köməkçisi Məryəmə ehtiram Evxaristiya ilə sıx bağlıdır. Don Bosco gənclərə müqəddəs mərasimlərə, tez-tez etiraf etməyə və mütəmadi müqəddəs birliyə əsaslanan mənəvi yol təklif edirdi. Bu üfüqdə Məryəm Məsihə aparan və qəlbləri lütfə hazırlayandır. Onun təsis etdiyi Xristianların Köməkçisi Məryəm Assosiasiyası (ADMA) məhz bu mənəviyyatı dəstəkləmək, Kilsə və Papa üçün duanı təşviq etmək məqsədilə yaranıb.

Salezian xarizmasında Xristianların Köməkçisi Məryəm təkcə ehtiram obyekti deyil, missiyada fəal iştirak edən varlıqdır. Salezianlar, Xristianların Köməkçisi Məryəmin Qızları və Salezian Ailəsinin qrupları Onu öz apostol fəaliyyətlərinin bələdçisi və dayağı kimi tanıyırlar. Hər il 24 may – Xristianların Köməkçisi Məryəmin təntənəli bayramı – mənsubiyyətin və Ona əmanət olunmağın yenilənməsi anıdır.

Don Bosco-nun təcrübəsində Məryəm həm də hazırlıq və fəallıq nümunəsidir. Onun “fiat”-ı çağırışa verilən cavabın nümunəsinə çevrilir. Onda tarixdə təcəssüm olunmuş, Allaha etimadı itirmədən çətinliklərlə üzləşməyi bacaran konkret iman seyr edilir. Bu ölçü tez-tez kövrəklik və yoxsulluqla səciyyələnən mühitlərdə fəaliyyət göstərməyə çağırılmış Konqreqasiya üçün xüsusilə əhəmiyyətlidir.

Salezian Məryəm mənəviyyatı dərin kilsəvi xarakter daşıyır. Xristianların Köməkçisi Məryəm Allahın Xalqının dayağı və bəşəriyyət üçün ümid əlaməti kimi çağırılır. Don Bosco-nun baxışında gənclərin tərbiyəsi bu geniş və missioner baxışdan ayrıla bilməz: yaxşı xristianlar və dürüst vətəndaşlar yetişdirmək onları Məryəmin analıq varlığının müşayiət etdiyi xilas tarixinə daxil etmək deməkdir.

Bu gün beş qitədə Xristianların Köməkçisi Məryəmə ehtiram salezian kimliyinin fərqləndirici cizgisi olaraq qalır. O, duanı qidalandırır, missiyanı dəstəkləyir, Salezian Ailəsinin üzvləri arasında birliyi möhkəmləndirir. Onun himayəsi altında Konqreqasiya tərbiyə işinin hər şeydən əvvəl Allahın işi olduğuna və Məryəmin bu işə analıq məhəbbəti ilə qatıldığına əminliyini yeniləyir.

 

Müqəddəs İosif – Salezian Konqreqasiyasının həmhimayədarı

Xristianların Köməkçisi Məryəmlə yanaşı Salezian Konqreqasiyası Müqəddəs İosifə həmhimayədar kimi ehtiram edir. Onun səssiz və zəhmətkeş siması Don Bosco-nun mənəviyyatında mühüm yer tutur; Don Bosco onu etimad, çalışqanlıq və Allahın iradəsinə itaət nümunəsi kimi təqdim edirdi.

Müqəddəs İosif saleh insan, Xilaskarın qoruyucusu və Bakirə Məryəmin həyat yoldaşıdır. İncildə o, söz demir, lakin həyatı çox şey deyir: dinləyir, ayırd edir, hərəkət edir. Səmərəli sükutun və konkret məsuliyyətin bu ölçüsü seyri və tərbiyəvi fəaliyyəti birləşdirməyə çağırılmış salezian xarizmasında dərin əks-səda tapır.

Gənclərin tərbiyəsinə və peşə hazırlığına həsr olunmuş Konqreqasiya üçün zəhmətkeş İosifin siması xüsusi dəyər daşıyır. O, İsanı insan əməyinə alışdıran Nazaretli dülgərdir. Peşə məktəbləri və şagirdlik vasitəsilə uşaqların insani inkişafına diqqət yetirən Don Bosco Müqəddəs İosifdə sənət və təhsil müəssisələrinin təbii himayədarını görürdü.

Müqəddəs İosif həm də atalıq nümunəsidir. Salezian ənənəsində bu qədər mərkəzi yer tutan tərbiyəvi atalıq onda İncil istinadı tapır. Bu, avtoritar atalıq deyil, qorumağı və istiqamət verməyi bacaran təmkinli və etibarlı varlıqdır. Don Bosco-nun varisi kimi Baş Rəhbər İosifin nümunəsinin davamı olaraq bu mənəvi atalıq ölçüsünü həyata keçirməyə çağırılıb.

Don Bosco-nun həyatının fərqləndirici cizgisi olan İlahi Təqdirə etimad Müqəddəs İosifin simasında da əks olunur. Gözlənilməz və mürəkkəb vəziyyətlər qarşısında o, Allahın sözünə təslim olur və ondan tələb olunanı tezliklə yerinə yetirir. Bu mənada İosif Ruha itaətkarlığın və sınaqlarda sədaqətin ikonasıdır.

Ailə və sosial həyatda dəyişikliklərlə səciyyələnən müasir dövrdə Müqəddəs İosifin həmhimayədar kimi təqdim olunması Salezian Ailəsini məsuliyyətin, qoruma qayğısının və ləyaqətli əməyin dəyərini yenidən kəşf etməyə dəvət edir. Onun şəfaəti tərbiyə icmalarını gənclər, xüsusilə ən kövrək olanlar naminə gündəlik səylərində müşayiət edir.

 

Müqəddəs Fransisk Salez – həmhimayədar və mənəvi ilham mənbəyi

Don Bosco-nun təsis etdiyi Cəmiyyət himayədar və mənəvi nümunə kimi seçilmiş Müqəddəs Fransisk Salezin adını daşıyır. Reformasiya dövründə Cenevrə yepiskopu olan Fransisk Salez həlimliyi, pastoral məhəbbəti və dialoq qabiliyyəti ilə seçilirdi.

Don Bosco onda mülayimliyin və xristian humanizminin müqəddəsini görürdü. Dini gərginlik və münaqişələrlə səciyyələnən bir dövrdə Fransisk Salez doktrinal möhkəmliyi xoş rəftarla birləşdirməyi bacardı. Bu pastoral üslub məcburiyyətdən çox mehribanlığa və inandırmağa əsaslanan salezian pedaqogikasına dərin təsir göstərdi.

“Mömin həyata giriş” əsəri Don Bosco-ya hamı üçün əlçatan, monastırlara məxsus olmayan, həyatın adi şəraitində yaşanan mənəviyyat nümunəsi təqdim etdi. Bu baxış gənclər müqəddəsliyinə dair salezian təklifində əks olunur: mümkün, sevincli, gündəlik vəzifələrdə təcəssüm olunan müqəddəslik.

Müqəddəs Fransisk Salez həm də xarizmanın missioner və mədəni ölçüsünü təcəssüm etdirir. Söz və qələm adamı olaraq İncili yaymaq üçün öz dövrünün kommunikasiya vasitələrindən istifadə edirdi. Nəşriyyat işinə və xalq mətbuatına diqqət yetirən Don Bosco bu apostol dinamizmində özünü görürdü.

Həmhimayədar kimi Fransisk Salez Konqreqasiyaya tərbiyənin pastoral məhəbbət işi olduğunu xatırlatmaqda davam edir. Mülayimlik, səbir, lütfün zamanlarına hörmət salezian fəaliyyətinin əsas ünsürləridir. Onun nümunəsində salezianlar apostol qeyrətini İncil həlimliyi ilə, həqiqətə sədaqəti insana diqqətlə birləşdirməyə daimi dəvət tapırlar.